Μακεδονία (Ν.Σερρών, Ν.Δράμας)
Χοροί : 1) Ορμανλί 2) Γκάϊντα βασί 3) “Να δεις γιαγιά” 4) Ένα κι ένα 5) Τσιγκαρέ 6) Μπάμπω χαβασί 7) Αϊντίν
1) Ορμανλί (Ν. Σερρών)
Αγαπητός χορός ιδιαίτερα στην Κοίμηση, τη Σκοτούσα, το Μελενικίτσι και το Βαμβακόφυτο, όπου χορεύεται σε κάθε κοινή εκδήλωση ακόμη και σήμερα. Συναντάται και με την ονομασία Ουρμανλί. Υπάρχει βέβαια, διαφορά στον τρόπο που χορεύεται ο χορός από χωριό σε χωριό. Για παράδειγμα η Σκοτούσα και η Κοίμηση το χορεύουν διαφορετικά από το Βαμβακόφυτο.
Η ονομασία του, σημαίνει το μέρος ή το χωριό που έχει δάσος. (“Ορμάν” στα Τούρκικα σημαίνει,“δάσος”). Να σημειωθεί ότι το Δασοχώρι Σερρών στην περιοχή της Ηράκλειας ονομαζόταν Ορμανλί, όμως ο χορός δεν προέρχεται από εκεί και ούτε χορεύεται εκεί.
Πηγή – Πληροφορίες : Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο 1: Χορεύουν ντόπιοι κάτοικοι από το Βαμβακόφυτο το 2006.
2) Γκάϊντα βασί (Ν. Σερρών)
Πολύ αγαπημένος σκοπός των ντόπιων κατοίκων του νομού Σερρών. Χορεύεται σε αρκετά χωριά του νομού. Μερικά από αυτά είναι η Σκοτούσα, το Φλάμπουρο, η Κοίμηση, το Νέο Πετρίτσι, το Βαμβακόφυτο, η Ορεινή, το Χαροπό, το Μελενικίτσι και το Σιδηρόκαστρο. Αξιοσημείωτο είναι ότι υπάρχει μεγάλη απόκλιση στα χορευτικά μοτίβα από χωριό σε χωριό. Συγκεκριμένα έχουν καταγραφεί τουλάχιστον επτά διαφορετικοί τρόποι που χορεύεται η Γκάϊντα εντός του νομού.
Η μελωδία του χορού στα χωριά που συναντάται είναι κατά βάση μία. Στο Νέο Πετρίτσι, όμως, συγκεκριμένα, υπάρχει επιπρόσθετα και μία άλλη μελωδία η οποία ονομάζεται Πετρίτς χαβασί.
Πηγή – Πληροφορίες: Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο 1: Η Γκάϊντα όπως χορεύεται στο Νέο Πετρίτσι.
Προτεινόμενο βίντεο 2: Η Γκάϊντα όπως χορεύεται στην Κοίμηση. (Με τον ίδιο τρόπο χορεύεται και στο Νέο Πετρίτσι με βασική διαφορά το κουλούριασμα που γίνεται στο γρήγορο μέρος του χορού στην αρχή και το τέλος του κύκλου και φαίνεται χαρακτηριστικά στα βίντεο 1 και 3)
Προτεινόμενο βίντεο 3: Η Γκάϊντα όπως χορεύεται στο Νέο Πετρίτσι. Σχετικά με την θέση των χεριών στο πρώτο μέρος του χορού πιθανόν υπάρχει διάσταση απόψεων ή δύο διαφορετικοί τρόποι.
3) “Να δεις γιαγιά” (Ν. Δράμας)
Χορός από το χωριό Καλή Βρύση . Το τραγούδι “Να δεις γιαγιά τον εγγονό” και ο σκοπός είναι μοιρολόι και αναφέρεται στο Μακεδονομάχο Άρμεν Κούπτσιο ο οποίος καταγόταν από το Βώλακα. Μόλις στα δεκαεννιά του χρόνια οι Τούρκοι τον κρέμασαν στην πλατεία της Δράμας το 1908 την περίοδο της Βουλγαρικής κατοχής.
Πηγή – Πληροφορίες : Κατερίνα Αστερίου – Καβάζη.
Προτεινόμενο βίντεο 1: (Ο χορός ξεκινάει στο 1:45)
Προτεινόμενο βίντεο 2: Χορεύουν ντόπιοι.
4) Ένα κι ένα (Ν.Σερρών)
Σκοπός και χορός ιδιαίτερα αγαπητός στο Σιδηρόκαστρο και στην ευρύτερη περιοχή που χορεύεται με κάποιες διαφορές από χωριό σε χωριό. Για παράδειγμα στη Σκοτούσα, το Βαμβακόφυτο, το Μελενικίτσι και το Παλαιόκαστρο χορεύεται με ένα συγκεκριμένο χορευτικό μοτίβο ενώ στο χωριό Χαροπό με άλλο.
Άλλα χωριά στα οποία φαίνεται ότι χορεύεται ή χορευόταν ο χορός είναι η Ηράκλεια και η Κοίμηση.
Τέλος αξίζει να αναφέρουμε ότι υπάρχουν στίχοι τραγουδιού. Επειδή, όμως, με την πάροδο του χρόνου έχει επικρατήσει να χορεύεται συνήθως μόνο με τα νταούλια και τους ζουρνάδες, δηλαδή χωρίς το τραγούδι, έχει μειωθεί κατά πολύ η διάρκειά του στα λαϊκά πανηγύρια.
Πηγή – Πληροφορίες : Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο : Το “Ένα κι ένα” όπως χορεύεται στα χωριά Σκοτούσα, Βαμβακόφυτο, Μελενικίτσι και Παλαιόκαστρο.
5) Τσιγκαρέ (Ν.Σερρών)
Χορός από το χωριό Μελενικίτσι που τον συναντάμε και με την ονομασία “Σαμ Σαμ Σαμαρίνα” που προέρχεται από το τραγούδι που ξεκινάει με αυτά τα λόγια.
Πηγή – Πληροφορίες : Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο :
6) Μπάμπω χαβασί (Ν.Σερρών)
Σκοπός και χορός από τα χωριά της ευρύτερης περιοχής Ηράκλειας Σκοτούσας που παιζόταν και χορευόταν στο ξεπροβόδισμα της νύφης. Πρωτοχορευτής ήταν ο γηραιότερος άντρας η κάποια γυναίκα της οικογένειας συχνά η γηραιότερη.
Σύμφωνα με κάποιες αναφορές στο τέλος του σκοπού ο πρωτοχορευτής έκαιγε την τραγιάσκα αν ήταν άντρας ή το τσεμπέρι αν ήταν γυναίκα αντίστοιχα.
Δύο από τα χωριά που υπάρχουν αναφορές ότι συναντάται ο χορός είναι το Βαμβακόφυτο και το Μελενικίτσι.
Τέλος τον χορό τον συναντάμε και με την ονομασία Της Μπάμπως ή Μπάμπα βασί και είναι από τους χορούς που συχνά γυρίζουν σε Ναστρίτζινι.
Πηγή – Πληροφορίες : Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο : Χορεύουν κάτοικοι του Βαμβακοφύτου με συντονιστή τον αείμνηστο Νίκο Κουλιάλη. Στο τέλος ο χορός γυρίζει σε Ναστρίτζινι.
7) Αϊντίν (Ν.Σερρών)
Χορός των Ρομά του νοτίου άκρου του νομού. Στο Φλάμπουρο και την Ανθή είναι ο αγαπημένος τους σκοπός μαζί με τη Γκάϊντα. Στο Νεοχώρι τον συναντάμε και με την ονομασία Αϊντούνα. Το κινητικό μοτίβο του χορού μοιάζει με το Ορμανλί, την Καμπάνα Δημητρούλα και το Τένγκουρι. Ωστόσο η αντιστοιχία του μουσικού μέτρου με το κινητικό μοτίβο διαφέρει, γεγονός που του προσδίδει ιδιαίτερο χρώμα.
Πηγή – Πληροφορίες: Βασίλης Τερζής
Προτεινόμενο βίντεο 1:
Προτεινόμενο βίντεο 2: