Κρήτη
Τραγούδια : 1) “Κάνε με κυρά γαμπρό” 2) “Ξενομπασαρικάκι”
1) “Κάνε με κυρά γαμπρό”
Κρητικό τραγούδι με στίχους του λυράρη Κώστα Μουντάκη πάνω σε παραδοσιακή Ποντιακή μελωδία. Χορός: Λαζώτης ή Λαζέϊκος
Κάνε με κυρά γαμπρό, μα καλό παιδί είμ’ εγώ
τα παπούτσια που φορώ στου τσαγκάρη τα χρωστώ
κι ο τσαγκάρης να `ν’ καλά να τα πεδουλολογά.
Σαν τη μαρμαροκολώνα στέκεις μέσ’ στην εκκλησιά
και μαραίνεις και τρελαίνεις των μανάδων τα παιδιά
και μου μάρανες κι εμένα τη δική μου την καρδιά.
Βάρκα θέλω ν’ αρματώσω με σαρανταδυό κουπιά
Με σαράντα παλληκάρια να σε κλέψω μια βραδιά
το γιαλό γιαλό να πάμε μέσα στην αστροφεγγιά.
Να σε πάρω να σε πάω στο ψηλότερο βουνό
να σου χτίσω κι ένα πύργο μαρμαροπελεκητό
και βελούδα να σου στρώνω, να ξαπλώνουμε τα δυο.
Ήθελα να ΄ρθώ το βράδυ, μ’ έπιασε ψιλή βροχή
το Θεό παρακαλούσα για να σ’ έβρω μοναχή
τη μαμά σου να κοιμάται, και στην πόρτα το κλειδί.
Ούτε μοναχή σε βρήκα, ούτε με τη μάνα σου
γιατί βγήκες στο σεργιάνι με τη φιλενάδα σου
άλλα λες κι άλλα μου κάνεις, να χαρείς τα νάζια σου.
2) “Ξενομπασαρικάκι”
Πρόκειται για τη μαντινάδα με την οποία ξεκινά ο Σιγανός χορός στην περιοχή της Ιεράπετρας η οποία του έδωσε και την ονομασία Ξενομπασάρης.
(1)
Εεε ξενομπασαρικάκι μου, ξενομπασάρικό μου
εεε σγουρό μελαχροινάκι μου, και να ‘σουνε δικό μου.
Εεε λάμπει το προσωπάκι σου σαν τσακισά στο δίσκο
εεε κι ολημερίς να σε θωρώ ψεγάδι δε σου βρίσκω.
Εεε αγγελοκαμωμένη μου και λαμπαδοχυτή μου
έλα ε και μορφωνιά τσι μάνας σου και νά σουνε δική μου.
Εεε δυο μαυρομάτες αγαπώ σγουροκαστανομάλλες
εεε η μια ‘πο τη Γιεράπετρο κι άλλη από τσι Μάλλες.
(2)
Έλα ξενομπασαρικάκι μου, ξενομπασάρικό μου ξενομπασάρικό μου
έλα σγουρό βασιλικάκι μου να σ’ είχα γω δικό μου να σ’ είχα γω δικό μου.
Εεε σε φιλντισέινο κλουβί κλειστό δίχως πορτάρι κλειστό δίχως πορτάρι
έλα με σφάλιξες και με κρατείς έρωτα γερακάρη, έρωτα γερακάρη.
Έλα ελά το γιασεμί μου έρωτα κ’ ίντα σου ‘καμα και τά’χεις μετα μένα, και τά ‘χεις μετα μένα
έλα και τα ‘ χεις μετα μένα και θέλεις πάντα να φορείς τα μάτια μου κλαϊμένα, τα μάτια μου κλαϊμένα.
Έλα ο έρωτάς με σίβασε κι ήρθα νεράϊδιας γένα κι ήρθα νεράϊδιας γένα
έλα για να σου πω τραγουδιστά ίντα τραβώ για σένα, ίντα τραβώ για σένα.
(3)
Εεε ξενομπασαρικάκι μου, ξενομπασάρικό μου
εεε σγουρό βασιλικάκι μου, και να ‘σουνε δικό μου.
Έλα ήθελα και να κάτεχα όποια γενιά λογάσαι
Έλα κι είναι το αίμα σου γλυκύ κι όποιος σε δει αγαπά σε.
Έλα ανάθεμά με αν ήκαμα, μηδ’ ανε κάμω μπλιο μου
έλα αγάπη ξενομπάσαρα, μόνάχ’ απ’ το χωριό μου.
Εεε ο ήλιος ήριξε φωτιά να κάψει το κορμί σου
εεε κι αυτή στεφάνι εγίνηκε στη χρυσοκεφαλή σου.
Έλα το ροδαθί στη ρόδαρα το μανουσάκι χάμε
έλα στα χέρια σου εκρεμάστηκα κι ότι κι αν θες με κάμε.
Έλα ότε περάσω και σε δω στην πόρτα ακουμπισμένη
έλα τα πόδια μου μισεύγουνε, μα ο νους μου οπίσω μένει.