Θράκη (Ν.Έβρου, Ν.Ροδόπης) (Τραγούδια και σκοποί)

Θράκη (Ν.Έβρου, Ν.Ροδόπης)

1) “Τ’ Αρμένου γιος”  (Ν. Έβρου)

Τραγούδι από το χωριό Καρωτή (Κουρτζί) των Μάρηδων.
Χορός: Ταπεινός (Πασχαλιάτικος).

T’ Aρμένου γιός πινέθηκι(ε) γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
σ’ ένα σ’ ένα πασά κι αφέντη λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Aφέντη μ’ γω (μου τη) τη θάλασσα γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα,
πι(ε)ζός θα την αδιάβω λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Kι αν την αδιάβ’ς τ’ Αρμίνου γιε (τη θάλασσα) γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
γαμπρό γω θα (θελ’ να) σι κάμου (σε κάνω) λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Γαμπρό στη θυγατέρα μου γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
γαμπρό στην αδερφή μου λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Θέλεις την αξαδέρφη μου γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
θέλεις στην αδερφή μου λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Θέλεις τη θυγατέρα μου γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
που λάμπει σαν τον ήλιο, λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Όπου γεννήθ’κι σκοτεινά γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
και φέξαν τα σοκάκια, λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

T’ Aρμένου γιός σαν τ’ άκουσε, γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
ξεντήθ’κι, ξαρματώθ’κι λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Ξεντήθ’κι, ξαρματώθηκι, γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
μεσ’ στη θάλασσα ρίχτ’κι, λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Σαράντα μέρις έπλεγε, γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
γελώντας τραγουδιώντας, λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι.

Κι απ’ τις σαράντα κι ύστερα, γαλανά ματάκια μ’ κι έμορφα
κλαίει μοιρολογάει λάλει λάλει καλό μ’ αηδόνι. (2)

2) “Σεις κουρίτσια”  (Ν. Έβρου)

Τραγούδι από τα χωριά των Μάρηδων.
Χορός: Γίκνα ή Ξέσυρτος.

Σεις κουρί- σεις κορίτσια κι οι κουπέλες δεν πικραί- δεν πικραίνιστι καμπόσο
Δεν πικραί- δεν πικραίνιστι καμπόσο, ήρθαν ξέ- ήρθαν ξένα παλληκάρια.

Ήρθαν ξέ- ήρθαν ξένα παλληκάρια να μας πά- να μας πάρουν την κουπέλα
Να μας πά- να μας πάρουν την κουπέλα, την κουπέ- την κουπέλα την τρυγώνα.

Την κουπέ- την κουπέλα την τρυγώνα θα την παν’ θα την παν’ σι ξένου τόπου
Θα την παν’ θα την παν’ σι ξένου τόπου κί θα κά- κί θα κάνει η ξένη μάνα;

Κι θα κά- κι θα κάμει ξένη μάνα, ξένη μά- ξένη μάνα παραμάνα;
ξενη μά- ξένη μάνα παραμάνα ξέν’ αδέ- ξεν’ αδέρφια και ξαδέρφια;

3) “Δέντρου είχα στην αυλή μου”  (Ν. Έβρου)

Τραγούδι από τα χωριά των Μεταξάδων.
Χορός: Δεντρίτσι

Δέντρου είχα στην αυλή μου, τζάνου μ’ κυπαρίσσι στου μπαχτσέ μου.
Κυπαρίσσι στου μπαχτσέ μου τζάνου μ’ του πουτίζω μαύρου δάκρυ.

Του πουτίζου μαύρου δάκρυ τζάνου μ’ του φαρμάκουσα του δέντρου.

Του φαρμάκουσα του δέντρου τζάνου μ’ κι έπισαν τα φύλλα τ’ κάτου.

Κι έπισαν τα φύλλα τ’ κάτου τζάνου μ’ έσκυψα να τα μαζέψου.

Κι έσκυψα να τα μαζέψου τζάνου μ’ βρίσκου ένα δαχτυλίδι.

Βρίσκου ένα δαχτυλίδι τζάνου μ’ όνομα είχει γραμμένο.

Όνομα είχει γραμμένο τζάνου μ’ το όνομα του λεν Μιτάξω.

4) “Τρεις αδερφούλες είμασταν”  (Ν. Έβρου)

Τραγούδι από το χωριό Ασβεστάδες (Κιρέτσκιοϊ)
Χορός: Κουσευτός ή Γαϊτάνι

Τρεις αδερφούλες είµασταν γαϊτάνι ‘µ γαϊτάνι ‘µ (2)
κι οι τρεις θα παντριυτούµει γαϊτάνι ‘µ γαϊτανούδι  

Η µια θα πάρει λοχαγό γαϊτάνι ‘µ γαϊτάνι ‘µ (2)

η άλλη αστυνόµο γαϊτάνι ‘µ γαϊτανούδι

Η τρίτη εν µικρότερη γαϊτάνι ‘µ γαϊτάνι ‘µ (2)

θα πάρει επιλοχία γαϊτάνι ‘µ γαϊτανούδι.

Κι οι τρεις νυφούδις έγιναν γαϊτάνι ‘µ γαϊτάνι ‘µ (2)

κι οι τρεις χαριτωµένεις γαϊτάνι ‘µ γαϊτανούδι.

Στο γάµο τους σφάζουν αρνιά γαϊτάνι ‘µ γαϊτάνι ‘µ (2)

κρασί µε τα βαρέλια γαϊτάνι ‘µ γαϊτανούδι.

5) “Ο χασάπης”  (Ν. Έβρου)

Τραγούδι από το χωριό Ασπρονέρι (Ακ Μπουνάρ) των Μάρηδων.
Χορός: Χασαπιά

Να χασάπη παράδες δώς μας κρέας
βρε χασάπη κερατά να ‘ν από καλή μεριά. (2)

Και μου δίνει, κυρά μου, μια κοκκάλα

και μου δίνει μια κοκκάλα, μια γαϊδουρινή κεφάλα. (2)

Πέντε μήνες, κυρά μου, την-ε βράζω

πέντε μήνες την-ε βράζω στις εφτά την κατεβάζω. (2)

Και μου ήρθε, κυρά μου, ένας φίλος

και μου ήρθε ένας φίλος της γειτόνισσας ο σκύλος (2)

και μ’ αρπάζει, κυρά μου, την κοκκάλα

και μ’ αρπάζει την κοκκάλα από μέσ’ απ’ την τσουκάλα. (2)

6) “Ζουμπουλάκι μου”  (Ν. Έβρου)

Χορός: Γίκνα ή Ξέσυρτος

Ανάμεσα το ζουμπουλάκι μου ανάμεσα να σε δυο βουνά
ζουμπουλάκι μου γαλάζιο κλίμα ήταν φυτρουμένου. (2)

Κάμνει σταφύ- το ζουμπουλάκι μου κάμνει σταφύλι Ραζακί (ποικιλία σταφυλιών)
ζουμπουλάκι μου γαλάζιο και το κρασί (‘τ) μελάτο. (2)


Το πίνουν α- το ζουμπουλάκι μου το πίνουν άν- άντρες δε μεθούν

ζουμπουλάκι μου γαλάζιο μάνες παιδιά δε κάμνουν.

Ας το ‘πινε το ζουμπουλάκι μου ας το ‘πινε -νε και η μάνα μου

ζουμπουλάκι μου γαλάζιο να μην ‘χε καν κι εμένα. (2)

7) “Για κατιβάτι στου χουρό”  (Ν. Έβρου)

Χορός: Γίκνα ή Ξέσυρτος ή Χορός της Στράτας

Για κατιβά- ντιλμπέρ’ αμάν για κατιβάτι στου χουρό
για κατιβάτι στου χουρό ν’ακούσιτι τραγούδια.

Ν’ ακούσιτι- ντιλμπέρ’ αμάν να ακούσιτι να μάθιτι
ν’ ακούσιτι να μάθιτι πώς πιάνεται η αγάπη.

Απού τα μά- ντιλμπέρ’ αμάν απού τα μάτια πιάνιτι
απού τα μάτια πιάνιτι στα χείλη κατιβαίνει.

Κι απού τα χεί- ντιλμπέρ’ αμάν κι απού τα χείλη στην καρδιά
κι απού τα χείλη στην καρδιά ριζώνει και δεν βγαίνει.

8) “Αλέξης αντρειωμένος” (Ν. Έβρου)

Χορός: Ζωναράδικος

Αλέξανδρους κι αμάν αμάν Αλέξανδρους ου βασιλιάς,
Αλέξης αντρειωμένος κι μικρο Κωνσταντίνος.(2)

Μαζί έτρουγαν κι αμάν αμάν μαζί έτρουγαν μαζί έπιναν,
Αλέξης αντρειωμένος μαζί χαρακοπιούνταν. (2)

Ακούν λαλιά βρ’ αμάν αμάν ακούν λαλιάν απ’ τον Θιό,
Αλέξης αντρειωμένος λαλιά απού τα ουράνια. (2)

Θα πάρει ο Τού- βρ’ αμάν αμάν θα πάρει ο Τούρκος το ψωμί,
Αλέξης αντρειωμένος θα πάρει και την Πόλη.(2)

9) “Με γελάσανε τα πουλιά” (Δυτική Θράκη)

Χορός : Συρτός συγκαθιστός

Με γέλασαν με γελάσανε τα πουλιά
με γελάσανε τα πουλιά της άνοιξης τ’ αηδόνια. (2) 

Κι έφτιασα το κι έφτιασα το σπιτάκι μου
κι έφτιασα το σπιτάκι μου ψηλότερ’ από τ’ άλλα. (2) 

Μ’ ιφτά ουχτώ μ’ ιφτά ουχτώ πατώματα
μ’ ιφτά ουχτώ πατώματα μ’ εξήντα παραθύρια. (2) 

Στο παραθύ- στο παραθύρι κάθουμι 
στο παραθύρι κάθουμι στους κάμπους αγναντεύω. (2) 

Βλέπω το χά- βλέπω το χάρο να ‘ρχετε
βλέπω το χάρο νά ‘ρχεται παν’ στ’ άλογο καβάλα. (2)